Soma’da yine bir maden ocağının önünde aynı acı yaşanıyor.
Yedi işçi göçüğün altında kaldı. İki işçi kurtarıldı. Beş işçi ise bir daha evine dönemedi.
Halit Ersay, Kerim Ören, Ramazan İnce, İsa Olcay ve Ömer Karakaya…
Beş isim. Beş aile. Beş ayrı hayat.
Şimdi herkes aynı cümleyi kuracak: “Bir daha böyle bir acı yaşanmasın.”
Ama bu cümleyi Soma’da ilk kez duymuyoruz.
2014’te de aynı sözler söylendi. Maden güvenliği konuşuldu, denetimler tartışıldı, yeni önlemler gündeme geldi. Yıllar geçti ve bugün yine Soma’da beş madencinin ölümünü konuşuyoruz.
**
O halde artık şu soruyu sormak gerekiyor: Bir daha olmaması için gerçekten ne yaptık?
Çünkü bir madencinin yerin altına inerken taşıdığı risk, “işin doğası” denilerek geçiştirilemez. Evet, madencilik zor bir meslek. Ancak zorluk ile ölüm arasında kabul edilmesi gereken bir bağ yok.
Bir işçi madene ekmek parası kazanmak için iner. Akşam vardiyasını bitirip ailesine dönmek ister. Çocuklarının yanına gitmek, evinde sofraya oturmak ister.
Göçükten sağ kurtulan İbrahim Çimen’in o an çocuklarını düşündüğünü anlatması da bunu gösteriyor.
İnsan ölümle karşı karşıya kaldığında aklına üretim rakamları gelmiyor.
Çocuğu, eşi, evi geliyor…
Bu nedenle Soma’daki soruşturmanın yalnızca “kim tutuklandı?” sorusuyla sınırlı kalmaması gerekiyor.
Asıl sorular bunlar: Göçük neden meydana geldi? Riskler önceden biliniyor muydu? Gerekli tedbirler alınmış mıydı? Denetimler yeterli miydi? Bu ölüm önlenebilir miydi?
Bu soruların cevabı verilmeden “kaza” deyip geçmek, aslında bir sonraki olayın önünü açmak demektir.
Çünkü her facianın ardından birkaç gün üzülmek kolay. Başsağlığı mesajı yayımlamak kolay. “Bir daha olmayacak” demek kolay.
**
Zor olan, gerçekten bir daha olmamasını sağlayacak sistemi kurmak. Soma’da bugün beş aile yas tutuyor.
Bizim ise yalnızca onların acısını paylaşmakla kalmayıp, bu acının neden yaşandığını sorgulamamız gerekiyor. Çünkü bir madencinin vardiya sonunda evine dönmesi bir başarı değildir.
Bu, en temel hakkıdır. Ve artık “bir daha olmasın” demek yetmiyor. Bir daha olmaması için ne yaptığımızı göstermek gerekiyor.
