Hazine ve Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu (VDK), sosyal medya platformlarında açık artırma usulüyle satış yapan mezatçıları mercek altına aldı. AA muhabirine açıklamalarda bulunan VDK yetkilileri, 6 aylık takibin sonunda 500 milyon lira değerindeki ürünün vergisiz satıldığını tespit etti.
Sosyal medya mezatları, ürünlerini genellikle güvercin, taklit ürünler, outdoor ekipmanlar, bıçaklar, tespihler ve küçük elektrikli aletler üzerinden satışa sunuyordu. Yapılan incelemelerde, yerli ve yabancı seri üretim bıçaklar ile yerli tasarım bıçakların 1.000 TL’den 200.000 TL’ye kadar fiyatlarla satıldığı belirlendi. Bazı ürünler, fildişi gibi ticareti yasak malzemeler içerdiği için yasalara da aykırı bulundu.
VDK müfettişleri, satışların takibini sağlamak için potansiyel müşteri gibi mezatlara katılarak IBAN ve hesap bilgilerini topladı. Mezatta satış yapanlar ise sürekli hesap bilgilerini değiştirerek denetimden kaçmaya çalıştı.
Bakan Mehmet Şimşek, sosyal medyanın vergi kaybı ve tüketici mağduriyetine yol açan bir araç olarak kullanıldığını belirterek, “Kayıt dışılıkla mücadelemizi sürdürürken vatandaşlarımızın yanında olmaya devam edeceğiz” dedi.
İlk etapta 50’den fazla kişi vergi incelemesine sevk edilirken, yapılan hesaplamalara göre mezatlar yoluyla iki yılda 1 milyar liralık verginin kayıt dışı bırakıldığı ortaya çıktı.
Müfettişler müşteri gibi mezada katıldı
Vergi müfettişleri, satılan ürünlerin mahiyetini tespit etmek ve sosyal medya platformlarından paylaşılan IBAN ve hesap bilgilerini edinebilmek için potansiyel müşteri gibi tüm mezatlara katılarak bilgi topladı.
Aynı gün içinde onlarca farklı hesaptan açık artırmayla satış yapılması nedeniyle açık kaynak istihbaratı ve "web kazıma" yoluyla da bilgi edinildi.
Takip sürecinde mezatçılar, sosyal medya platformlarında çeşitli kanallar kurdu ve bu kanallara potansiyel müşteriler üye yapıldı. Böylece açık artırmalar, abonelere özel yayın olarak gerçekleştirildi. Ürünler, satış öncesinde abonelerle kanalın bildirimleri ve anlık mesajlaşma uygulamalarıyla paylaşıldı. Çok fazla alım yapanlara özel indirimler gerçekleştirilerek, müşteri devamlılığının sağlanması hedeflendi.
Sürekli IBAN değişti
Mezatçıların Bakanlığın takibinden kaçmak için farklı yöntemler denedikleri de tespit edildi.
Satıcıların, sürekli IBAN ve hesap bilgilerini değiştirerek aynı hesaplarda çok yüksek tutarda tahsilatın birikmesine izin vermediği, hesapları farklı kişiler üzerine açtığı görüldü. Ayrıca müşteriler, para gönderimlerinde açıklama kısmında ticari bir faaliyetin gerçekleştiğini çağrıştıracak herhangi bir ifadenin yer verilmemesi konusunda sürekli uyarıldı. Açık artırmayı kazanan müşteri ile hesap bilgilerinin özel olarak paylaşıldığı belirlendi.
Mezat yoluyla daha çok güvercin gibi canlı hayvan, taklit ve kopya ürünler, "outdoor" ürünleri, bıçaklar, tespihler, çakmaklar ve küçük elektrikli aletlerin satıldığı görüldü. Yerli seri üretim bıçakların 1000 lira, yabancı seri üretim bıçakların 10 bin lira, yerli tasarım bıçakların 75 bin lira ila 200 bin lira arasında değişen fiyatlarla satışa sunulduğu saptandı. Söz konusu bıçakların satışıyla Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'un da ihlal edildiği belirlendi. Ayrıca, fildişi gibi ticareti yasak kabzaya sahip bıçakların satışa konu edildiği tespit edildi. Taklit ve sahte ürünler yoluyla tüketici mağduriyetine yol açıldığı da gözlemlendi.
"Vatandaşlarımız da mağdur oluyor"
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, AA muhabirine, kayıt dışı ekonomiyle mücadelenin farklı sektörleri ve yöntemleri kapsayacak şekilde her geçen gün genişletildiğini belirterek, "Sosyal medya pek çok fırsat ve riski bir arada bünyesinde barındırıyor. Sosyal medyanın özellikle vergi ödememek adına kayıt dışı satış için kullanılması, hem devletimizin vergi kaybına uğramasına hem de vatandaşlarımızın güvensiz alışveriş nedeniyle mağdur olmasına yol açıyor. Kayıt dışılıkla mücadelemizi sürdürürken vatandaşlarımızın yanında olmaya devam edeceğiz." dedi.
