TBMM Dışişleri Komisyonu, AK Parti Ankara Milletvekili Fuat Oktay başkanlığında toplandı. Toplantıda, Türkiye Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti ve Suudi Arabistan Krallığı Arasında Ortak Savunma İçin Mekke Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi görüşüldü.
ORTA DOĞU'DA ORTAK SAVUNMA HEDEFİ
Komisyonun açılışında konuşan Fuat Oktay, Orta Doğu'daki gelişmeler, Rusya-Ukrayna Savaşı, Kafkaslar, Balkanlar ve Kuzey Afrika'daki güvenlik sorunlarının bölgesel istikrarı doğrudan etkilediğini belirtti.
Mekke Anlaşması'nın Orta Doğu'da ortak bir caydırıcılık mekanizması oluşturmayı hedeflediğini ifade eden Oktay, anlaşmanın bölgesel barış ve güvenliğin güçlendirilmesi açısından önemli bir adım olduğunu söyledi.
“ÜÇÜNCÜ ÜLKELERE KARŞI BİR İTTİFAK DEĞİL”
Türkiye'nin taraf olduğu savunma anlaşmalarının başka ülkelere yönelik tehdit oluşturmadığını vurgulayan Oktay, "Ülkemizin imzaladığı ve taraf olduğu anlaşmalar, bir saldırı, yayılmacılık ya da üçüncü ülkelere karşı bir bloklaşma ittifakı değildir. Tam aksine ülkemiz, caydırıcılığı artıracak, coğrafyamızı tahkim edecek, barışı ve istikrarı hedefleyen savunma anlaşmalarının tarafıdır" dedi.
Oktay, ittifaka yeni ülkelerin katılımının mevcut tarafların onayına bağlı olacağını, böylece kontrolsüz bir genişlemenin önüne geçilmesinin amaçlandığını kaydetti.
ANLAŞMA ÜÇ TEMEL ALANA DAYANIYOR
Mekke Anlaşması'nın üç temel başlık üzerine kurulduğunu belirten Oktay, bunları müşterek savunma, terörizmle mücadele ve savunma sanayisinde yerli imkanların geliştirilmesi olarak sıraladı.
Anlaşma kapsamında alınacak kararların ülkelerin egemenlik haklarına, uluslararası yükümlülüklerine ve anayasal süreçlerine uygun şekilde uygulanacağını ifade eden Oktay, ortak savunma mekanizmalarında taraf ülkelerin mutabakatının esas alınacağını bildirdi.
MUHALEFETTEN KOMİSYON ELEŞTİRİSİ
Görüşmeler sırasında Yeni Parti Eskişehir Milletvekili Utku Çakırözer, anlaşmanın TBMM Milli Savunma Komisyonunda da ele alınması gerektiğini söyledi.
Bunun üzerine Oktay, ilgili komisyona çalışma yapılarak rapor hazırlanması için yazı gönderdiklerini ancak herhangi bir çalışma ve raporlama yapılmayacağı yönünde yanıt aldıklarını açıkladı.
Toplantıda Dışişleri Bakan Yardımcısı Levent Gümrükçü de anlaşmanın kapsamına ilişkin sunum yaptı.
MEKKE ANLAŞMASI OY ÇOKLUĞUYLA KABUL EDİLDİ
Görüşmelerin ardından Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında ortak savunmayı öngören Mekke Anlaşması'na ilişkin kanun teklifi, TBMM Dışişleri Komisyonunda oy çokluğuyla kabul edildi.
Oylamada Yeni Parti, İYİ Parti ve DEM Parti ret oyu kullandı. Anlaşmanın yürürlüğe girebilmesi için TBMM Genel Kurulundaki onay sürecinin de tamamlanması gerekiyor.
