Yaş şartı aranmadan, az bir primle emekli olma hayali kuran binlerce sigortalıyı yakından ilgilendiren düğümü Yargıtay 10. Hukuk Dairesi çözdü. İşe girmeden önce hasta olanların malulen emeklilik hakkı bulunmazken, SGK ile sigortalılar arasında yıllardır süren "Hastalık işten önce miydi, sonra mı?" tartışmasına mahkeme son noktayı koydu.
Askerlik yaptıysa mesele bitmiştir!
SGK Eski Başmüfettişi İsa Karakaş, Türkiye Gazetesi’nde yer alan yazısında emsal niteliğindeki olayı anlattı. 18 ay askerliğini yaptıktan sonra mübaşir olarak göreve başlayan bir memur adayı, iş hayatının 8. ayında şizofreni teşhisi aldı. SGK, "Bu hastalık çok eskiye dayanıyor" diyerek emeklilik talebini reddetti ancak hukuk mücadelesi ezber bozdu.
Titizlikle incelendi
Karakaş, dosyanın hukuk sistemi içinde üç ayrı aşamada ele alındığını belirterek süreci detaylandırdı.
Buna göre yerel mahkeme, davacının yüzde 80 oranında şizofreni hastası olduğunu ve hastalığın sigortalılık başlangıcından sonra çalışma hayatı içinde ağırlaştığını tespit etti. Mahkeme, SGK’nın emeklilik talebini reddeden işlemini iptal ederek davacının malulen emekliliğe hak kazandığına hükmetti.
SGK ise karara itiraz ederek hastalığın geçmişinin daha eskiye dayandığını ileri sürdü. Dosya Bölge Adliye Mahkemesi’ne taşındı. Bölge Adliye Mahkemesi, yerel mahkemenin değerlendirmesini yerinde bularak SGK’nın istinaf başvurusunu esastan reddetti.
Dosya daha sonra Yargıtay 10. Hukuk Dairesi’ne taşındı. Üst mahkeme, tüm sağlık raporları, tanık beyanları ve dosya kapsamını inceleyerek Bölge Adliye Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığına hükmetti.
Kararın en dikkat çekici yönü, yargının askerlik hizmetinin sağlıklı şekilde tamamlanmasını “kuvvetli ve sarsılmaz bir delil” olarak kabul etmesi oldu.
İsa Karakaş, söz konusu emsal karar hakkında şu değerlendirmelerde bulundu: “Bu karar, sosyal güvenlik hukukunda 'hastalığın başlangıç tarihi' tartışmalarına ışık tutmaktadır. Askerlik Terhisi Kanıttır: Askerliğini sağlıklı yapan birinin, sonradan gelişen hastalığının emekliliğe engel olamayacağı tescillenmiştir. Çalışırken Ortaya Çıkma Esası: Sigortalının işe girişte sağlıklı olması ve hastalığın çalışma süresinde kronikleşmesi, maluliyet haklarını doğurur.”
‘İspat zaferi’ niteliğinde emsal karar: Sigortalılara kritik hatırlatma
Karakaş, benzer durumda olan sigortalılar açısından sürecin önemine dikkat çekerek, kararın özellikle “sigorta girişinden önce maluliyet” gerekçesiyle emeklilik talebi reddedilen binlerce kişiyi ilgilendirdiğini vurguladı.
İsa Karakaş sözlerini şöyle sonlandırdı: “Kararın özünde yatan; askerlik yapabilmiş olmanın ve işe girişteki sağlık raporlarının, SGK’nın 'hastalık eski' savunmasına karşı en güçlü delil sayılmasıdır. Siz de eğer işe girdiğinizde sağlıklıysanız ve sonradan çalışma gücünüzü kaybettiyseniz, SGK’nın 'ret' cevaplarına karşı hukuk yoluna başvurmaktan çekinmeyin.”
