Ocak ayında yapılacak asgari ücret artışı için geri sayım sürerken, milyonlarca çalışanı ve sosyal desteklerden yararlanan vatandaşları ilgilendiren yeni hesaplamalar gündeme geldi.
Yalnızca maaşları değil, işsizlik ödeneğinden kıdem tazminatına, doğum rapor parasından stajyer ücretlerine kadar birçok ödeme kalemini etkileyecek zam için yüzde 28,4 ve yüzde 33,7 oranları üzerinden iki ayrı senaryo oluşturuldu.
Aralık ayında yapılacak Asgari Ücret Tespit Komisyonu görüşmeleriyle netleşmesi beklenen yeni ücret, 1 Ocak 2027 itibarıyla yürürlüğe girecek. Peki, zam senaryolarına göre işsizlik maaşı, kıdem tazminatı ve diğer ödemeler ne kadar olacak?
Asgari ücret için iki farklı senaryo var
2027 yılı asgari ücret hesaplamalarında yüzde 28,4 ve yüzde 33,7 oranlarındaki artışlar öne çıkıyor. Orta Vadeli Program'daki enflasyon tahmini esas alınarak yapılan hesaplamaya göre net asgari ücretin 36 bin 48 TL, brüt asgari ücretin ise 42 bin 410 TL olması bekleniyor.
2027 bütçesinde vergi istisnası desteği için ayrılan kaynaktaki yüzde 33,7'lik artışın dikkate alınması durumunda ise net asgari ücretin 37 bin 536 TL'ye, brüt ücretin de 44 bin 161 TL'ye yükselmesi öngörülüyor.
Söz konusu rakamlar tahmini hesaplamalardan oluşurken, kesin asgari ücret aralık ayındaki görüşmelerin ardından belli olacak.
İşsizlik maaşı 35 bin TL'yi aşabilir
Asgari ücretteki artıştan etkilenecek ödemelerin başında işsizlik maaşı geliyor. İşsizlik ödeneği, sigortalının son dört aylık prime esas kazancı dikkate alınarak hesaplanıyor. Ödenek, günlük ortalama brüt kazancın yüzde 40'ı üzerinden belirlenirken brüt asgari ücretin yüzde 80'ini aşamıyor.
Mevcut hesaplamalarda 13 bin 111 TL ile 26 bin 223 TL arasında değişen net işsizlik maaşının, yeni ücretle birlikte yükselmesi bekleniyor.
Yüzde 28,4'lük zam senaryosunda işsizlik maaşının 16 bin 835 TL ile 33 bin 670 TL arasında olması hesaplanıyor. Artışın yüzde 33,7 olması halinde ise bu tutarların 17 bin 530 TL ile 35 bin 60 TL aralığına çıkabileceği öngörülüyor.
Kıdem tazminatı da artacak
Asgari ücret zammı, çalışanların kıdem tazminatı hesaplamalarını da etkileyecek. Gerekli şartları sağlayan çalışanlara, her bir yıllık hizmet süresi karşılığında kıdem tazminatı ödeniyor.
Mevcut hesaplamaya göre asgari ücretle çalışan bir kişinin bir yıllık hizmeti karşılığında alabileceği net kıdem tazminatı 32 bin 779 TL seviyesinde bulunuyor.
Yüzde 28,4'lük artış senaryosunda yıllık net kıdem tazminatının 42 bin 88 TL'ye, yüzde 33,7'lik senaryoda ise 43 bin 825 TL'ye yükselmesi bekleniyor. Ancak ödenecek tutar, çalışanın hizmet süresine, ücretine ve geçerli kıdem tazminatı tavanına göre değişebiliyor.
İhbar tazminatında yeni hesaplama
İş sözleşmesinin sona ermesi durumunda gündeme gelen ihbar tazminatı da asgari ücretteki değişimden etkilenecek. Çalışanın iş yerindeki kıdemine göre belirlenen ihbar süreleri, ödenecek tazminatın tutarını belirliyor.
Yüzde 28,4'lük zam senaryosuna göre asgari ücretli çalışanlar için hesaplanan ihbar tazminatları şöyle:
- 6 aydan az çalışanlar: 16 bin 672 TL
- 6 ay ile 1,5 yıl arasında çalışanlar: 33 bin 345 TL
- 1,5 yıl ile 3 yıl arasında çalışanlar: 50 bin 17 TL
- 3 yıl ve üzeri çalışanlar: 66 bin 690 TL
Yüzde 33,7'lik artış senaryosunda ise iki haftalık ihbar tazminatının 17 bin 360 TL'ye yükselmesi bekleniyor. Kesin tutar, çalışanın ücretine ve yasal bildirim süresine göre belirlenecek.
Stajyer ücretlerine de zam bekleniyor
Yeni asgari ücret, mesleki eğitim gören öğrencilerin alacağı stajyer ücretlerini de değiştirecek. Mevcut hesaplamalarda 20'den az personel çalıştıran iş yerlerinde stajyerlere en az 4 bin 211 TL, 20 ve üzeri personeli bulunan iş yerlerinde ise 8 bin 422 TL ödeme yapılıyor.
Yüzde 28,4'lük zam senaryosunda stajyer ücretlerinin 5 bin 407 TL ile 10 bin 814 TL arasında olması öngörülüyor. Artışın yüzde 33,7 olarak gerçekleşmesi halinde ise bu tutarların 5 bin 630 TL ile 11 bin 261 TL aralığına çıkabileceği hesaplanıyor.
İş arama ve işe yerleşme desteği değişecek
Asgari ücret artışının etkili olacağı bir diğer alan ise iş arayanlara yönelik destekler olacak. Belirli şartları taşıyan kişilere iş görüşmesine yönlendirilmeleri halinde iş arama yardımı, işe yerleşmeleri durumunda ise ayrıca destek verilebiliyor.
Yüzde 28,4'lük artış senaryosuna göre iş arama yardımının 3 bin 604 TL'ye, işe yerleşme desteğinin ise 14 bin 136 TL'ye yükselmesi hesaplanıyor.
Yüzde 33,7'lik artış senaryosunda iş arama yardımının 3 bin 753 TL, işe yerleşme desteğinin de 14 bin 720 TL seviyesine ulaşabileceği öngörülüyor. Bu ödemelerde yararlanma koşulları ve geçerli mevzuat hükümleri belirleyici olacak.
Doğum rapor parası 164 bin TL'yi aşabilir
Asgari ücret artışından etkilenecek önemli ödeme kalemlerinden biri de doğum iznindeki annelere verilen geçici iş göremezlik ödeneği olacak.
Verilen hesaplamalara göre 168 günlük doğum izni için mevcut durumda en az 123 bin 312 TL olan rapor parasının, yüzde 28,4'lük zam senaryosunda 158 bin 332 TL'ye yükselmesi bekleniyor. Zam oranının yüzde 33,7 olması halinde ise ödemenin 164 bin 868 TL'ye ulaşabileceği hesaplanıyor.
Ancak doğum rapor parası, sigortalının prime esas kazancı ve ilgili mevzuat hükümlerine göre belirlendiği için herkes aynı tutarda ödeme almıyor.
Yarı zamanlı çalışma ödeneği 21 bin TL'yi aşabilir
Doğum izninin ardından yarım çalışma hakkından yararlanan annelere de belirli koşullar çerçevesinde İŞKUR tarafından ödeme yapılabiliyor. Bu hakkın süresi, çocuğun doğum sırasına göre değişiyor.
Mevcut hesaplamalarda aylık 16 bin 389 TL olan İŞKUR ödemesinin, yüzde 28,4'lük zam senaryosunda 21 bin 44 TL'ye, yüzde 33,7'lik senaryoda ise 21 bin 912 TL'ye yükselmesi bekleniyor.
Asgari ücretli annelerin işverenden alacağı ücretin de yeni asgari ücretle birlikte artması öngörülüyor. Buna göre yarım ücretin aylık 18 bin 24 TL'ye veya 18 bin 768 TL'ye çıkabileceği hesaplanıyor.
Gözler aralık ayına çevrildi
2027 yılında geçerli olacak asgari ücret, aralık ayında yapılacak görüşmelerin ardından belli olacak. Belirlenecek zam oranı, çalışanların maaşlarının yanı sıra işsizlik ödeneği, kıdem ve ihbar tazminatı, stajyer ücretleri ve doğumla ilgili ödemeler başta olmak üzere birçok kalemde değişikliğe yol açacak.
Milyonlarca kişinin yakından takip ettiği görüşmelerde ortaya çıkacak sonuç, yeni yılda hem ücretleri hem de asgari ücrete bağlı ödeme hesaplamalarını belirleyecek.
