Orta Doğu’da artan İran-İsrail gerilimi, petrol piyasalarını sarsmaya devam ediyor. Hürmüz Boğazı’nın kapatılma ihtimali ve bölgedeki çatışmalar, brent petrol fiyatlarını tırmandırarak akaryakıt fiyatlarında peş peşe zamlara neden oldu.
Geçtiğimiz hafta benzin ve motorin fiyatlarına yapılan artışların ardından, bu gece yarısından itibaren motorinin litre fiyatına 1 lira 70 kuruş daha zam yapılacağı öğrenildi. Akaryakıt sektörü kaynaklarına göre fiyat artışı gece yarısından itibaren pompaya yansıyacak.
Petrol Fiyatları 75 Doları Aştı
İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ve İran’ın buna karşılık Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidi, küresel enerji piyasalarını alarma geçirdi. Hürmüz Boğazı üzerinden geçen petrol miktarı, dünya arzının yaklaşık yüzde 20’sini oluşturuyor. Bu nedenle boğazın kapanması durumunda tedarik zincirlerinde büyük aksaklıklar yaşanabileceği uyarısı yapılıyor.
İran ve Umman arasında yer alan Hürmüz Boğazı’nın kapanması ihtimaliyle birlikte brent petrol fiyatları yüzde 7 artarak 75 dolara kadar yükseldi. Uzmanlar, bu senaryonun gerçekleşmesi halinde brent petrolün varil fiyatının 150 doları aşarak rekor kırabileceğini öngörüyor.
“Tedarik Krizi ve Yeni Zamlar Kapıda”
Hollanda merkezli ING Bank tarafından yapılan değerlendirmede, Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının günde 14 milyon varillik petrol akışını riske atacağı, bu durumun ise fiyatları 120 dolara kadar çıkarabileceği belirtildi. Boğazın uzun süre kapalı kalması halinde, 2008’deki 150 dolarlık zirvenin aşılabileceği kaydedildi. ABD merkezli JPMorgan da benzer uyarılarda bulunarak, böyle bir durumda küresel enerji piyasalarının büyük darbe alabileceğini vurguladı.
Sadece petrol değil, doğalgaz ve tüketim mallarının taşınmasında da kilit geçit olan Hürmüz Boğazı’nın kapatılması, ithalat ve tedarik zincirlerinde gecikmelere neden olabilir.
Türkiye’ye Etkisi Büyük
Türkiye ekonomisi ve enerji güvenliği açısından da gelişmelerin etkileri şimdiden hissedilmeye başlandı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın mart ayında yayımladığı rapora göre, brent petrol fiyatlarında yaşanan yüzde 10’luk artış, benzin ve motorin fiyatlarını ortalama yüzde 7, LPG fiyatlarını ise yüzde 2,5 oranında artırıyor.
Benzin fiyatlarının yaklaşık yüzde 50’si brent petrol fiyatından, yüzde 40’ı ise vergilerden oluşuyor. Bu nedenle uluslararası piyasalarda yaşanan her dalgalanma doğrudan tüketiciye zam olarak yansıyor.
Enerji piyasalarındaki gelişmelerin önümüzdeki günlerde de benzin, motorin ve LPG fiyatlarında yeni artışlara neden olması bekleniyor.
