Türkiye’de yaşlı nüfusun artışı ve doğurganlık oranlarındaki düşüşün sosyal güvenlik sistemi üzerindeki etkilerinin azaltılması amacıyla yeni düzenlemeler planlanıyor. Bu kapsamda uzun dönemli bakım sigortasının hayata geçirilmesine yönelik altyapı çalışmalarının yapılması öngörülüyor.
Yaşlı Nüfus 9,5 Milyonu Aştı
Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2025 yılı verilerine göre, 65 ve daha yukarı yaştaki nüfus son 5 yılda yüzde 20,5 artarak 9 milyon 583 bin 59 kişiye ulaştı. Yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki payı ise yüzde 11,1’e yükseldi. 2020 yılında 7 milyon 953 bin 555 olan yaşlı nüfusun yüzde 9,5 olan toplam nüfus içindeki payı da böylece arttı. Geçen yıl itibarıyla yaşlı nüfusun yüzde 62,9’u 65-74 yaş grubunda, yüzde 27,9’u 75-84 yaş grubunda, yüzde 7,8’i ise 85 ve üzeri yaş grubunda yer aldı. Türkiye’de 100 yaş ve üzerindeki kişi sayısının da 8 bini aştığı belirtildi.
Uzun Dönemli Bakım Sigortası İçin Altyapı Hazırlanacak
Yaşlı nüfustaki artış ve doğurganlık oranlarındaki gerileme dikkate alınarak sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliğini destekleyecek uygulamalar planlanıyor. Bu kapsamda uzun dönemli bakım sigortası, 2027-2029 dönemi Orta Vadeli Program’a dahil edildi.
İlgili bakanlıkların ortak çalışmasıyla oluşturulacak altyapıyla, yaşlılık veya kronik rahatsızlıklar nedeniyle günlük yaşam aktivitelerini tek başına yerine getiremeyen kişilere evde veya kurumlarda sunulan bakım hizmetlerinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.
Evde sağlık ve palyatif bakım hizmetlerinin süreklilik kazanması, bu hizmetlerin uzaktan sağlık uygulamalarıyla bütünleşik hale getirilmesi hedefleniyor. Düzenlemelerle yaşlı bağımlılık oranındaki artışın ve ailelerin üzerindeki bakım yükünün azaltılması öngörülüyor.
Program kapsamında sağlık hizmetlerine erişim kısıtlanmadan finansal sürdürülebilirliğin sağlanmasına yönelik adımlar atılması planlanıyor. Sağlık hizmetlerinin geri ödemesinde risk analizlerini ve hizmet sunucularının davranışlarını dikkate alan denetim modellerinin geliştirilmesi öngörülüyor.
Veri analiziyle geri ödeme kriterlerinin ayrıntılı şekilde incelenmesi ve değer bazlı geri ödeme yöntemlerinin yaygınlaştırılması hedefleniyor. Hızlı artış gösteren harcama gruplarında giderlerin daha etkin yönetilmesi ve yeni yılın ilk çeyreğinde bu alanda somut sonuçlar ortaya konulması planlanıyor.
Sağlık Market uygulamasının daha fazla ilaç ve tıbbi malzemeyi kapsayacak şekilde genişletilmesi, üniversite hastanelerinin yönetim modelinin ise eğitim, araştırma ve sağlık hizmetleri bakımından daha sürdürülebilir hale getirilmesi öngörülüyor.
İstihdamda Daha Uzun Süre Kalınması Teşvik Edilecek
Yeni OVP kapsamında kişilerin daha uzun süre istihdamda kalmasını teşvik eden ve aktüeryal dengeyi gözeten düzenlemelerin hayata geçirilmesi planlanıyor.
Sosyal güvenlik sisteminin fiili ve yasal kapsamının genişletilmesi, sistem dışında kalan kesimlerin farklı meslek ve gelir gruplarına yönelik yeni uygulamalarla sisteme dahil edilmesi hedefleniyor. Mevzuatın ise değişen iş gücü piyasası koşullarına ve yeni nesil esnek çalışma biçimlerine uyumlu hale getirilmesi planlanıyor.
Prim Borçlarının Tahsilatı Güçlendirilecek
Prim borçlarının takip ve tahsilat süreçlerinin daha etkin hale getirilmesi, kurumların bilişim altyapısının güçlendirilmesi ve veri paylaşımının artırılması da planlanan düzenlemeler arasında yer alıyor.
Sosyal güvenlik sisteminin uzun dönemli mali sürdürülebilirliğine ilişkin göstergelerin düzenli olarak takip edilmesi hedefleniyor.
