İşten ayrılan çalışanların alacağı kıdem tazminatının hesaplanmasında hangi ödemelerin dikkate alınacağı konusunda önemli bir Yargıtay kararı çıktı. Satış hedeflerine ulaşılması karşılığında verilen primlerin her ay aynı tutarda olmaması, hatta bazı aylarda hiç ödenmemesi, bu ödemelerin hesaplama dışında tutulması için yeterli görülmedi.
Karar, ücretinin önemli bir bölümünü primlerden oluşturan çalışanlar açısından dikkat çekici bir sonuç ortaya koydu.
PRİMİN HER AY ÖDENMESİ ŞART DEĞİL
Yargıtay’ın önüne gelen dosyada çalışan, aylık sabit ücretinin yanında satış performansına göre değişen tutarlarda ek ödeme alıyordu.
Ancak çalışana yapılan bu ödemeler her ay gerçekleşmiyordu. Satış hedeflerinin yakalandığı dönemlerde prim ödemesi yapılırken, hedefin tutturulamadığı aylarda herhangi bir prim verilmedi.
İlk derece ve istinaf aşamasında, bordrolarda "ÇPS Bonus" olarak gösterilen ödemelerin düzenli bir nitelik taşımadığı değerlendirilerek kıdem tazminatına esas ücretin dışında bırakılması gündeme geldi.
Dosyanın Yargıtay'a taşınmasıyla birlikte bu uygulama yeniden değerlendirildi.
YARGITAY'DAN DİKKAT ÇEKEN DEĞERLENDİRME
Yüksek Mahkeme, primlerin tutarındaki değişkenliğin tek başına dikkate alınmama gerekçesi olamayacağı sonucuna vardı.
Satış miktarı, performans ya da benzeri ölçütlere bağlı olarak değişen ödemelerin niteliğinin değerlendirilmesi gerektiğine işaret eden Yargıtay, çalışanın bazı aylarda prim alıp bazı aylarda alamamasının bu ödemenin kıdem hesabından tamamen çıkarılması anlamına gelmeyeceğini belirtti.
Böylece prim sistemiyle çalışanların kıdem tazminatı hesabında önemli bir ayrıntı ortaya çıktı.
HESAP SON 12 AY ÜZERİNDEN YAPILACAK
Kararın en dikkat çekici noktalarından biri ise değişken primlerin hesaplama yönteminde ortaya çıkıyor.
Çalışanın geriye dönük bir yıllık dönemde aldığı primler belirlenerek toplam tutar üzerinden aylık ortalama hesaplanabilecek. Bulunan rakam, çalışanın kıdem tazminatına esas giydirilmiş ücretine eklenecek.
Örneğin son 12 ayda yalnızca birkaç kez prim alan bir çalışanın aldığı tüm primler toplandıktan sonra 12'ye bölünecek. Böylece çalışanın kıdem hesabında dikkate alınacak aylık ortalama prim tutarı ortaya çıkacak.
Bu yöntem, özellikle yüksek satış dönemlerinde önemli miktarda prim alan çalışanların kıdem tazminatında fark yaratabilecek.
SADECE MAAŞA BAKILMAYACAK
Kıdem tazminatının hesabında çalışanın çıplak ücretinin yanı sıra belirli koşulları taşıyan ve para ile ölçülebilen ek menfaatler de dikkate alınabiliyor.
Bu kapsamda satış ve performansa bağlı primlerin de niteliğine göre değerlendirilmesi gerekiyor. Primlerin miktarının değişken olması, tek başına kıdem hesabına dahil edilmelerine engel oluşturmuyor.
PRİMLER TAZMİNAT TUTARINI YUKARI ÇEKEBİLİR
Yargıtay'ın kararı, özellikle satış temsilcileri ve performansa dayalı ücret sistemiyle çalışanlar açısından önem taşıyor.
Çalışanın kıdem tazminatına hak kazandığı durumda, son bir yıldaki primlerin ortalamasının giydirilmiş ücrete eklenmesi, hesaplanan tazminat miktarını artırabilecek.
Dolayısıyla prim alan çalışanların kıdem tazminatı hesabında yalnızca son aldığı maaşa bakılması yerine, son bir yıllık prim ödemelerinin de değerlendirilmesi önem taşıyor.
